Het Duitse Horsch timmert hard en snel aan de weg met haar veldspuiten. De actieve boombalans speelt daarbij een belangrijke rol, maar er gaat veel meer techniek schuil achter de machines. Dat blijkt niet alleen bij Horsch zelf, maar ook in de praktijk.
Bij Brandts Agro uit De Krim passeerde een aantal merken veldspuiten de revue totdat Albert Brandts in 2016 met importeur Zonna een bezoek bracht aan de Horsch fabriek en daar een demo kreeg. “Toen was ik verkocht. De boom en de balans ervan zijn gewoon ongeëvenaard”, zegt hij. Daarop volgde in 2018 de eerste getrokken Horsch Leeb veldspuit met 8.000 liter tank en 33 meter brede spuitboom, in 2021 de eerste PT zelfrijder met 8.000 liter en 40 meter boom en begin april dit jaar een nieuwe 8.300 PT met eveneens een 40 meter spuitboom. “Normaal gezien had ik nog wel een paar jaar doorgereden met de vorige zelfrijder, maar daar had een bollenteler interesse in en we werden het eens.”
Brandts verbouwt op 340 hectare onder meer 165 hectare aardappelen (consumptie, vlokken en zetmeel), 47 hectare lelies, 42 hectare suikerbieten, 31 hectare tagetes, 21 hectare zaaiuien en 10 hectare gladiolen. “Het hele areaal houd ik met de zelfrijder bij. De uien en de gladiolen verbouwen we sinds we met Horsch zijn gaan rijden. Die reinigt goed, zodat ik niet met residuen in die gewassen te maken heb. Het plaatje klopt gewoon en de spuit bevalt erg goed. Het nieuwe model heeft ook cabinevering en dat merk je gelijk. Verder gebruiken we pulserende doppen, dat is erg praktisch. Bij het wegrijden en ook in bochten zie je dat je overal de juiste dosering hebt.” Met een vaste spoorbreedte koos Brandts voor 520-banden in combinatie met een spoorbreedte van 2,25 meter. “Dat past het best bij de gewassen die we telen.”
Op bezoek
Met de ervaringen van Brandts in ons achterhoofd ging onze redactie op bezoek bij Horsch. Deze machinefabrikant mag dan vooral gekend zijn van de forse grondbewerkings- en zaaimachines, ook bij de veldspuiten weet het bedrijf haar mannetje te staan.
Zonna als importeur
Je zou het wellicht niet verwachten, maar veel akkerbouwers zullen ouder zijn dan dat fabrikant Horsch is. Het bedrijf werd namelijk ‘pas’ in 1984 officieel opgericht door Michael Horsch. In 2015 wordt Zonna Horschimporteur in Nederland en sindsdien concentreert dat bedrijf zich op de getrokken LT- en GS-modellen die met maximaal respectievelijk 46 en 48 meter brede spuitbomen leverbaar zijn.
De LT komt met tankinhouden van 4.000 tot 9.000 liter en de GS met 6.000 tot 8.000 liter. Daarnaast wordt ook de TD tandemuitvoering geleverd. “Als er iets is dat de laatste jaren opvalt, dan is het wel de behoefte om veel water mee te nemen”, vertelt Gerard Mensen van Zonna. “Iedereen koopt een grotere tank dan ze hadden. Vanwege de capaciteit, het gebruik van contactmiddelen met fijne druppelgroottes, maar zeker ook dankzij de advisering. Maar denk ook aan biologische middelen die soms wel 800 liter per hectare vragen, en aan het toedienen van bladmeststoffen.”
Vaste assen, veel tractie
Direct vanaf het begin zet het bedrijf in op vaste assen en mechanische aandrijving. “In de heuvelachtige gebieden is dat een duidelijke pre.” Op de eerste PT230 wordt ook al gekozen voor een grote 8.000 liter tank. Bij de huidige PT-modellen is dat momenteel de maximale tankgrootte. Daarnaast bestaan de 5.000 en 6.000 liter grote tanks uit polyethyleen. De 8.300 PT heeft een roestvaststalen tank en altijd een FPT N67 motor met maximaal 313 pk. Op de voertuigen met de kleinere tanks levert dezelfde motor naar wens ook maximaal 224 pk. “In ons werkgebied kiezen de meeste klanten tegenwoordig voor de 8.300 uitvoering met veelal 45 meter brede spuitbomen. Als de prijs wat meer meespeelt, dan geniet het 6.300 model met polyethyleen tank vaak de voorkeur.”
Horsch bouwt verschillende modellen zelfrijdende veldspuiten die eigenlijk ook weer helemaal niet zo veel van elkaar verschillen. Zo is de VT gelijk aan een PT met als extra een verstelbare spoorbreedte. De spoorbreedte van de VT modellen is afhankelijk van de gekozen bandenmaat traploos hydraulisch verstelbaar tussen 1,80 en 3,50 meter. Het verstelbereik is daarbij afhankelijk van de flensmaat 60, 90 of 100 centimeter en de bodemvrijheid bedraagt altijd 1,35 meter. De VN heeft een extra grote bodemvrijheid en de VL een extra breed spoor. Om die reden zien we deze beide modellen hier (eigenlijk) niet. Momenteel produceert Horsch volgens Mensen zo’n 600 zelfrijdende en circa 1.500 getrokken veldspuiten op jaarbasis.
Bijzondere bomen
Spuitbomen tot en met 39 meter breed zijn op getrokken en zelfrijdende veldspuiten identiek qua ontwerp. Standaard levert Horsch spuitbomen tot en met 48 meter breed en vanaf 44 meter worden de zelfrijders uitgevoerd met een verzwaarde ophanging. Naast in Nederland, is de 48 meter brede spuitboom vooral populair in Oost- Duitsland, weet Mensen. “Omdat we in Nederland volgens de regelgeving niet sneller mogen rijden dan 8 kilometer per uur, leveren we hier ook 51 meter brede spuitbomen op de zelfrijders.”
Volgens Mensen is de actieve boombalans van Horsch uniek en een belangrijk argument. “Een gyroscoop op het middeldeel stuurt twee hydrauliekcilinders aan die de boom continu vlak houden boven het gewas. In combinatie met het standaard BoomControl – veelal met 4, 6 of 8 boomhoogtesensoren – houd je de boom strak en vlak op 30 centimeter boven het gewas. Voor aardappeltelers monteren we optioneel twee extra sensoren om zo rekening te houden met ruggen en rijpaden. En in Zuid- Limburg verkoop ik nog wel eens een Pro Plus-uitvoering waarmee de boom zich plooit naar de glooiingen in het landschap.”
Altijd centrifugaalpomp
Horsch monteert op zowel de zelfrijders als getrokken veldspuiten standaard een centrifugaalpomp met een maximaal debiet van 1.000 liter per minuut. “Nederlandse geïnteresseerden moeten daar soms wat aan wennen, omdat ze zuigermembraanpompen gewend zijn, maar tegen de huidige centrifugaalpompen kan zo’n pomp gewoonweg niet op. Die draait in z’n eigen vloeistof, behoeft geen overdruk, heeft geen bypass en vergt veel minder onderhoud. Dankzij een extra membraanpompje is het systeem gewoon zelfaanzuigend en dat pompje wordt ook gebruikt voor schoon water voor het CCS Pro reinigingssysteem. CCS staat voor Continuous Cleaning System. Dit is het automatische spoelprogramma dat je volledig vanuit de cabine bedient. Door de plaatsing van de kranen, de pomp en het leidingwerk wordt de hoeveelheid restvloeistof tot het uiterste minimum beperkt.”
Tekst: René Koerhuis
Beeld: René Koerhuis en fabrikant
