Door het toenemende aanbod van zonne- en windenergie ontstaan er grotere pieken en dalen op het elektriciteitsnet. Doorgaans is elektriciteit ‘s ochtends tussen 6.00 – 9.00 uur duurder, zakken de prijzen in de middag, om tussen 18.00 – 21.00 uur weer op te lopen. “Behalve dat het lucratief kan zijn om te werken met een dynamisch contract met stroomprijzen per uur kan het ook interessant zijn om zaken te doen op de zogeheten onbalansmarkt”, zegt energiespecialist Joan van den Heuvel van DLV Advies.
De energie-onbalansmarkt
“Tot een jaar of drie, vier geleden was de energiemarkt nog redelijk overzichtelijk”, stelt hij. Er werden veelal contracten afgesloten met piek- en daltarieven. Inmiddels is het aanbod van duurzame energie stevig gegroeid. Het energieaanbod is daarmee veel minder voorspelbaar dan dat van fossiel opgewekte energie.
“Met name voor grootzakelijke klanten, met een energieaansluiting van boven de 3 x 80 ampère, biedt dit kansen”, meent Joan. “De laatste twee jaar zien we steeds meer dynamische contracten waarin je energie afneemt of eventueel teruglevert tegen uurprijzen”, schetst hij. Dan handel je op de zogeheten EPEX-markt.
Onbalanskosten individueel laten afrekenen
Bovenop de EPEX-markt is de zogenoemde onbalansmarkt actief. Die heeft als doel de elektriciteitsvraag en het elektriciteitsaanbod op het netwerk in balans te houden. “Dit is een realtime markt die nog volatieler is dan de EPEX-markt”, vertelt Joan. Hierbij fluctueren prijzen soms van € 1,50 per kWh positief tot € 1,50 per kWh negatief.
Stroomaanbieders krijgen dagelijks onbalanskosten in rekening gebracht bij mismatch tussen afname en leveringsvermogen. Deze onbalanskosten verrekent de elektriciteitsaanbieder normaliter over al haar klanten in de op- en afslagkosten. “Maar voor grootverbruikers of ondernemers die bijvoorbeeld zelf veel schakelbaar vermogen hebben, kan het interessant zijn om de onbalanskosten individueel te laten afrekenen”, zegt Joan. “Dan moet je bijvoorbeeld denken aan grote akkerbouw- of fruitteeltbedrijven die koelinstallaties hebben die ze op de juiste momenten aan of uit kunnen zetten. Of die er op de piekmomenten voor kiezen om de omvormers van de zonnepanelen uit te zetten.”
Het gaat erom dat de pieken en dalen op het net worden afgevlakt. Ook het werken met accu’s of het inzetten van de opgewekte elektriciteit voor de productie van warm water kan financieel een interessante optie zijn.
Energiemanagementbox bespaart 2-4 cent per kWh
Dat op- en afschakelen kan tegenwoordig volledig worden geautomatiseerd. Op basis van de energiemarkt, de uurprijzen, het historisch verbruikspatroon en het weer stuurt de slimme software schakelbaar vermogen aan zoals omvormers of koelingen. “De energiemanagementbox bepaalt dan wanneer vermogen gevraagd of geleverd wordt”, legt Joan uit.
“We hebben klanten die een energiemanagementbox hebben hangen. De ervaring leert dat die gemiddeld tussen de 2 en 4 cent per kWh kan besparen of extra inkomsten kan genereren. En dat is behoorlijk, gezien de stroomprijs tegenwoordig.”
In 2022 lag de EPEX-uurprijs gemiddeld op 24 cent per kWh, maar deze is in 2023 inmiddels gedaald naar bijna 10 cent. Het terugleveren van energie op de EPEX-markt levert de laatste maanden 5 à 6 cent per kWh op. Joan: “Als je dan met een energiemanagementbox daar nog 2 tot 4 cent bij op kunt tellen, is dat absoluut de moeite waard.”
Bron: DLV Advies
