De vraag naar maïs groeit verder de komende jaren. Maar de maïsmarkt staat nu sterk onder invloed van de handelsbesprekingen tussen de VS en China. Het sentiment is nu laag. De onzekerheid over de voortgang van de onderhandelingen heeft invloed op de prijs. Ook is de beschikbaarheid van maïs – en van ethanol – goed en dat drukt de maïsprijs. Per saldo is dit jaar de prijs van maïs met zo’n één procent gedaald. Zodra de onzekerheid echter afneemt, gaat het tij keren in de maïsmarkt.
Figuur 1: Index (1 januari 2007=100) (ABN AMRO)
Maïs wordt het meest gebruikt voor veevoer. Circa 60 procent van het mondiale aanbod van maïs verwerkt de industrie als voeding voor dieren (zoals runderen, kippen, varkens en geiten). Iets meer dan tien procent van het totale aanbod in de maïsmarkt is bestemd voor de menselijke consumptie. Het aandeel van veevoeding en de menselijke consumptie in de totale vraag naar maïs is de laatste tien jaar redelijk constant. Opvallend is echter de opmars van het gebruik van maïs als biobrandstof (zoals ethanol).
De opkomst van biobrandstof
De gemiddelde jaargroei sinds 2008 van de vraag naar mais voor biobrandstof is bijna zeven procent. De gemiddelde groei van de vraag naar maïs voor veevoeding en de menselijke consumptie blijft echter steken rond de twee procent. Daarmee is het aandeel van biobrandstof in de totale vraag naar maïs uitgegroeid tot 17 procent in 2018. Maar de hoge gemiddelde groei van de vraag naar maïs voor biobrandstof werd vooral gerealiseerd in de periode voor 2014. Dat was de periode waarin de groei van de capaciteit in de ethanol industrie mondiaal een vlucht nam. En mede daardoor liepen de prijstrends in olie, ethanol en maïs parallel aan elkaar. De sterke groei die de ethanol industrie heeft gekend, brengt de sector nu in de nodige problemen.
De huidige overcapaciteit in de ethanol industrie zorgt ervoor dat ethanolproducenten het moeilijk hebben. Veel producenten worstelen met lage marges. Sommige zijn genoodzaakt om hun capaciteit te verminderen, terwijl anderen – vooral kleinere spelers in de markt – hun activiteiten volledig moeten staken. De marktsituatie lijkt echter aan de beterende hand. Recent zijn bijvoorbeeld in de VS enkele nieuwe richtlijnen ingevoerd die de vraag van maïs indirect gaat stimuleren. De verkoop van E15 benzine – met een groter bestanddeel ethanol ten opzichte van de gebruikelijke E10 benzine – wordt onbeperkt toegestaan. Dit maakt de weg vrij voor verdere groei van de vraag naar ethanol op basis van maïs.
Vraag naar ethanol en maïs groeit
De ethanolproducenten in de VS zagen de totale export van ethanol in 2018 toenemen met 24%. Daarmee is de export voor de VS van groot belang. Vooral de export van ethanol op basis van maïs naar Brazilië springt in het oog. Brazilië is namelijk in de afgelopen twee jaar voor de VS een belangrijke afzetmarkt geworden. Het aandeel van Brazilië in de export van de VS is in korte tijd uitgegroeid naar zo’n 30%. In 2018 steeg de export van ethanol naar dit land met 20%. De grilligheid in de exportcijfers van ethanol is echter groot. Zo neemt de export van ethanol uit de VS in december 2018 met 20% af op jaarbasis, na twee maanden met een gemiddelde exportgroei van 54% op jaarbasis. Maar niet alleen in Brazilië neemt de vraag naar biobrandstof toe. Meer landen zijn begonnen met het mengen van ethanol in autobrandstof. Het groeiperspectief voor de mondiale vraag naar biobrandstof blijft daarmee de komende jaren positief. Daarmee nemen de capaciteitsuitbreidingen mondiaal toe, met name in China.
Groeitempo aanbod in maïsmarkt koelt af
De groei in het aantal hectares geoogst gebied en de landbouwopbrengsten van maïs over de periode 2014 tot en met 2018 is flink afgekoeld ten opzichte van voorgaande periode sinds 1994. Daarmee ligt de groei van de mondiale output ook een stuk lager. En een lagere groei van de output is ook in het huidige seizoen het geval. Relatief koude gronden en natte velden maken het beplanten en bemesten een stuk lastiger. Per saldo neemt de productie weliswaar verder toe, maar de toename is relatief laag vergeleken met eerdere jaren. Door het tekort aan maïs dit seizoen wordt er een beroep gedaan op de voorraden, die volgens de International Grains Council (IGC) met ruim 11% dalen.
Bron: ABN AMRO/Insights
