In meerdere internationale proeven is aangetoond dat drijfmest aanzuren en uitrijden met het SyreN-systeem van het Deense BioCover meer emissiereductie geeft dan zodebemesten. Toch is het de producent nog niet gelukt om het systeem in Nederland als emissie-reducerende techniek erkend te krijgen. Erg frustrerend, aldus Morten Toft van Biocover. Hij geeft het echter absoluut niet op.
Afgelopen voorjaar sprak Toft bij Melkveebedrijf de verwachting uit dat het SyreN-systeem binnen enkele maanden in Nederland erkend zou worden als emissie-arme techniek voor het uitrijden van drijfmest. De seinen leken ook op groen te staan voor het systeem waarbij drijfmest tijdens het uitrijden met zwavelzuur aangezuurd wordt. Door het lichte aanzuren worden de emissies van ammoniak, maar ook methaan sterk gereduceerd. Duits onderzoek toont een emissiefactor van 12,2 procent van de totale ammoniakstikstof voor rundveedrijfmest op grasland bij een continue gedocumenteerde eind-pH van 6 of lager. Dit tegenover een emissiefactor van 17,8 procent bij injectie. Diverse onderzoeken tonen daarbij ook nog eens een hogere opbrengst aan op zowel grasland als in graan.
CDM trapt op de rem
Echter, de Commissie Deskundigen Meststoffenwet (CDM), die de overheid adviseert over mest- en bemestingsbeleid, trapte op de rem als het gaat om Nederlandse erkenning. Volgens deze commissie heeft het systeem potentie om vergelijkbare prestaties te halen als reeds bestaande emissie-arme technieken. Echter stelt de commissie ook dat de werking van het systeem op dit moment nog onvoldoende is onderbouwd. Een ander punt waar de commissie bedenkingen bij heeft is de aanwendingsmethode. Met het SyreN-systeem wordt de drijfmest toegediend met een sleepvoet- of sleufkouterbemester. De CDM denkt dat gebruik van een zodebemester in combinatie met aanzuren mogelijk een groter potentieel heeft als het gaat om emissie-reductie.
De commissie stelt dat nader veldonderzoek nodig is, onder andere om een emissiefactor vast te stellen. Een mogelijk te hoge aanvoer van zwavel is een ander punt waar de CDM op wijst. De CDM is bang dat dit risico’s geeft voor de bodem.
Conclusies weersproken
Morten Toft veegt in een reactie de bevindingen van de CDM van tafel. “Als het gaat om wettelijke onderbouwing en veldonderzoek is de enige eis waar nog niet aan is voldaan dat de techniek in Nederland moet zijn getest. Dat willen we graag doen. We willen graag meedoen met Bemest op z’n Best. Maar we zijn daar vijf keer geweigerd omdat we de mest niet injecteren”, zegt hij.
Gebruik van een zodebemester in combinatie met aanzuren biedt volgens Toft geen meerwaarde. Integendeel, het pakt volgens hem zelfs negatief uit. “De injectie van zuur veroorzaakt schuimvorming, waardoor extra druk in de mestslangen ontstaat. Omdat de werkbreedte bij injectie beperkt is, spat de mest door de extra druk vanuit de sleuven omhoog en komt op het gras terecht. De sleuven in de bodem kunnen het toegenomen volume namelijk niet opnemen. Daardoor wordt het gras door de kouters juist bevuild”, legt hij uit.
Zorgen over een te hoge zwavelaanvoer op grasland wuift hij ook weg. “Dat slaat op een proef die WUR in 2014 in Nederland uitvoerde. Het resultaat was vertekend, omdat er veel te weinig zuur werd toegediend. Daardoor concludeerden de onderzoekers dat er meer zuur nodig zou zijn om voldoende effect te bereiken. Inmiddels is dit met uitgebreid internationaal onderzoek weerlegd, maar helaas heeft het wel tot een onjuiste conclusie van de CDM geleid.”
In gesprek met de minister
Morten Toft geeft niet op en verwacht binnenkort in gesprek te kunnen met landbouwminister Jaimi van Essen over de kansen die SyreN biedt. De Deen wil aansturen op een gecontroleerde toelating, waarbij tegelijkertijd praktijkmetingen worden gedaan om een officiële Nederlandse emissiefactor vast te stellen.
Huiver om mestinjectie los te laten
Toft is overtuigd van de werking van het systeem vanwege de hogere emissiereductie en de bodemvriendelijkheid. Er hoeft immers niet in de zode gesneden te worden. Dit scheelt ook nog eens brandstof. Hij stelt dat er in Nederland onnodig wordt vastgehouden aan het principe van mestinjectie. “Op dat gebied is er sinds 1996 veel geïnnoveerd en geïnvesteerd. Ik snap dat men huiverig is om daarvan af te stappen. Maar SyreN is een heel serieuze optie om emissies op het veld te verminderen en kan daardoor bijdragen aan het oplossen van de stikstofcrisis in Nederland. Daar is iedereen bij gebaat. Het is veel goedkoper dan welke uitkoopregeling dan ook.”
Tekst: Gerben Hofman
Beeld: BioCover
